EFT: معرفی رویکرد

بازسازی امروزی فیلم مشهور «سه رویکرد روان‌درمانی» که در آن «گلوریا» با کارل راجرز، آلبرت الیس و فریتز پرلز جلسه داشت. در این نسخه، یک مراجع واقعی با سه درمانگر برجسته از سه جهت‌گیری نظری کار می‌کند: شناخت‌درمانی با جودیت بک، درمان متمرکز بر هیجان با لزلی گرینبرگ و روان‌درمانی روان‌پویشی با نانسی مک‌ویلیامز. هر درمانگر ابتدا رویکردش را معرفی می‌کند، سپس جلسه‌اش را برگزار می‌کند و در صدای روی تصویر، کارش را شرح می‌دهد. در پایان، سه درمانگر در یک میزگرد درباره‌ی کارشان گفت‌وگو می‌کنند. بینندگان می‌توانند شباهت‌ها و تفاوت‌های کلیدی رویکردهای معاصر و ویژگی‌ها و فنون سه درمانگر برجسته را کنار هم ببینند و مقایسه کنند.

سه صاحب‌نظر از سه سنت درمانی، یعنی درمان متمرکز بر هیجان (لزلی گرینبرگ)، روان‌درمانی روان‌پویشی (نورکا مالبرگ) و درمان شناختی‌رفتاری (مایکل تامپکینز)، در یک میزگرد درباره‌ی جایگاه هیجان در کار بالینی گفت‌وگو می‌کنند. آن‌ها با تماشای بخش‌هایی از جلسه‌های درمانی هر رویکرد، شباهت‌ها و تفاوت‌ها را کنار هم می‌گذارند: اهمیت برانگیختگی هیجانی در جلسه، آگاهی درمانگر از هیجان‌های خودش، اینکه هیجان از کجا می‌آید و چگونه مفهوم‌پردازی می‌شود. پرسش محوری گفت‌وگو این است که چرا این مدل‌ها این‌قدر متفاوت شکل گرفته‌اند و آیا می‌توان به یک مدل مشترک رسید. این قسمت پایانی مجموعه‌ی «هیجان در روان‌درمانی» است.

در این جلسه، دکتر هایدی ام. لوویت به مراجع کمک می‌کند فقدان اخیر ناشی از پایان یک دوستی مهم ــ یا «جداییِ دوستی» ــ را پردازش کند؛ تجربه‌ای که مراجع آن را «دل‌شکستگی» توصیف می‌کند و معتقد است کمتر درباره آن صحبت می‌شود. لوویت به مراجع کمک می‌کند افکار و هیجان‌های مرتبط با این تغییر مهم در رابطه را گردآوری و روشن بیان کند. سپس با استفاده از روش صندلی خالی، فرصتی فراهم می‌شود تا مراجع مستقیماً با دوستِ غایب و قطع‌کننده ارتباط صحبت کند و افکار و احساس‌های حل‌نشده خود را بیان کند. مراجع بعداً صندلی را عوض می‌کند و از جایگاه دوستی که در ذهن خود تصور می‌کند پاسخ می‌دهد؛ فرایندی که امکان دسترسی به زاویه دید متفاوتی نسبت به سکوت و پایان رابطه را ایجاد می‌کند. درمانگر و مراجع از این روش برای کار روی احساس‌های پیچیده مربوط به پایان رابطه، از جمله سوگ، فقدان، خشم، ابهام و نیاز به حل‌وفصل استفاده می‌کنند تا مراجع بتواند به سمت پذیرش بیشتر و حمل بینش‌های جلسه به زندگی روزمره حرکت کند.

دکتر هایدی ام. لویت با مراجع روی پیامدهای یک جدایی عاطفی اخیر کار می‌کند که او را با تردید نسبت به خود روبه‌رو کرده است. لویت به مراجع کمک می‌کند صدای درونی سخت‌گیر و مضطربی را شناسایی کند که می‌کوشد از طریق انتقاد و قضاوت، او را ایمن نگه دارد. با استفاده از تکنیک دو صندلی، مراجع ابتدا مستقیماً از جایگاه این بخش انتقادگر سخن می‌گوید و سپس با جابه‌جایی صندلی، ترس زیربنایی آن را بیان می‌کند. در جریان گفت‌وگو روشن می‌شود که این بخش منتقد، ترس و کنترل را با مسئولیت‌پذیری و ایمنی پیوند داده است. درمانگر و مراجع امکان راهبردی سازگارانه‌تر را بررسی می‌کنند: افزایش اعتماد به خود، توجه به نمونه‌های قضاوت درست در گذشته و استفاده از تجربه درونی به‌عنوان اطلاعات، به‌جای تنبیه و ترساندن مداوم خود. در پایان، مراجع بخش قوی‌تر و امیدوارتر خود را اصیل‌تر تجربه می‌کند و آن را مبنایی برای پاسخ‌دادن به صدای انتقادگر در آینده می‌بیند.